Thứ Bảy, 15 tháng 4, 2017

TIẾNG VỌNG TÌNH YÊU

Vũ Mạnh Cường
Moskva năm 1977.
Tại studio thu âm bài hát chủ đề cho bộ phim "Tình yêu trần thế" (Любовь земная). (Xem clip)
Kỹ sư âm thanh cân chỉnh hệ thống thu âm. Các nhạc công thử dây, những giai điệu ngang đan chéo nhau nghịch nhĩ.
Đạo diễn bồn chồn đi lại: 
- Cô ấy đến muộn thế!
Người phụ nữ có vẻ như là nhà sản xuất an ủi: 
- Anh đừng lo, cô ấy sẽ đến...

Thế rồi cửa phòng thu bật mở. Một thiếu phụ trẻ người Ba Lan cao ráo tóc vàng xinh đẹp bước vào và cất giọng thành thật: 
- Xin lỗi các anh các chị, tôi đến muộn. Moskva dạo này nhiều xe hơi quá... (Cách đây 40 năm, Moskva đã tắc đường rồi!)
Nhà sản xuất mừng rỡ gọi tên nàng một cách âu yếm: 
- "Анечка!"
Chị giới thiệu nàng với đạo diễn.
Đạo diễn dẫn nàng vào bên trong, vừa đi vừa giải thích: 
- Đây là tình yêu trần thế, mà cũng không hẳn là trần thế. Về chiến tranh... Cô hiểu chứ, về niềm tin. Và nhiệm vụ của cô là...
Nàng ngắt lời ông: 
- Vâng, tôi hiểu, chúng ta có thể bắt đầu được chứ?
Đạo diễn ngạc nhiên: "Không cần tập à?". Nàng khẽ gật đầu.
Nàng tháo bỏ đôi giày cao gót. Nhưng chân vừa chạm xuống sàn thì nàng lảo đảo như sắp ngã. Chiếc chân micro đã giúp nàng đứng vững lại. Nàng hít một hơi thật dài và nói: 
- Tôi đã sẵn sàng!

Tiếng nhạc vang lên, giai điệu như chảy về từ dải Ngân hà, thánh thót, dịu ngọt, thánh thiện, da diết... Hai tiếng chuông khẽ rung.
Và giọng hát thiên thần cất tiếng:
Покроется небо пылинками звезд,
И выгнутся ветки упруго.
Тебя я услышу за тысячу верст
Мы эхо...

Đột nhiên có tiếng đàn lạc điệu. Nhạc trưởng đưa tay ra hiệu: 
- Dừng lại!
Nàng ngơ ngác: 
- Có chuyện gì vậy?
Một nữ nhạc công violin lặng lẽ lấy khăn tay lau nước mắt. Nàng mỉm cười: 
- Các chị đừng xúc động, mình làm lại nhé!
Giai điệu Ngân hà lại vang lên, nhưng nàng chưa hát được hết câu thứ nhất, thì nhạc trưởng lại vẫy tay, giọng đã có vẻ bực bội: 
- Stop, stop!
Lần này đến nữ nhạc công kéo violon chính lau nước mắt và nói khẽ: 
- Tôi xin lỗi.
Giám đốc sản xuất băn khoăn: 
- Hôm nay họ làm sao thế nhỉ?

Tiếng nhạc lần này như dào dạt hơn, hoà quyện ngọt ngào với giọng hát thiên thần mộng mị:
Покроется небо пылинками звезд,
И выгнутся ветки упруго.
Тебя я услышу за тысячу верст
Мы эхо, мы эхо,
Мы долгое эхо друг друга.
Мы эхо, мы эхо
Мы долгое эхо друг друга.
Bầu trời đầy những vì tinh tú
Những cành cây cong như cánh cung
Em nghe tiếng anh từ ngàn dặm vọng lại
(Chúng ta là tiếng vọng
Là tiếng vọng ngàn đời của nhau)²

Thêm một nữ nhạc công kín đáo lau nước mắt.
Họ không cầm được lòng khi nhìn thấy nàng đứng đây, sức lực hầu như chẳng còn lại bao nhiêu. Người phụ nữ này là một biểu tượng của sức sống mãnh liệt. Nàng trải qua hàng chục ca mổ để hồi sinh sau tai nạn ô tô khủng khiếp tưởng chừng như đã gắn chặt nàng với xe lăn.
Các bác sĩ cấm nàng sinh con, nhưng nàng vẫn quyết giữ bằng được thai nhi cho đến khi con trai chào đời, dù điều đó đe doạ tính mệnh của chính nàng.

И мне до тебя, где бы я ни была,
Дотронуться сердцем нетрудно.
Опять нас любовь за собой позвала.
Мы нежность, мы нежность,
Мы вечная нежность друг друга
Мы нежность, мы нежность,
Мы вечная нежность друг друга
Bất kỳ em ở đâu, tim em cũng chạm được tới anh
Chẳng khó khăn gì
Vì tình yêu đã gọi chúng ta theo
(Chúng ta là dịu dàng
Dịu dàng vĩnh viễn của nhau.)²

Một tập bệnh án được đặt lên bàn. 
- Anh cho ý kiến ạ!
Vị giáo sư mặc áo choàng trắng cầm tấm phim chụp Xquang đưa ra ánh sáng.

И даже в краю наползающей тьмы,
За гранью смертельного круга
Я знаю: с тобой не расстанемся мы.

Tiếng giáo sư chắc nịch: 
- Thật buồn. Ung thư!
Viên bác sĩ kia khẽ cúi đầu: 
- Anh có biết đó là kết quả của ai không? Anna German!

Nhạc trưởng vung đũa, cẩng cao đầu, kiêu hãnh đưa bàn tay còn lại lên lau nước mắt. Nhạc vang lên dồn dập, và giọng hát trở nên da diết hơn bao giờ hết.

Мы память, мы память,
Мы звездная память друг друга.
Мы память, мы память,
Мы звездная память друг друга
(Chúng ta là ký ức
Là ký ức vĩnh viễn của nhau.)²


"Эхо любви" (Тiếng vọng tình yêu), nhạc của Е. Птичкин, lời của Р. Рождественский đã trở thành bài hát kinh điển ngợi ca tình yêu qua giọng hát của Anna German - giọng ca Ba Lan huyền thoại đối với khán giả Liên Xô và Đông Âu trong thập niên 1970.
Điện ảnh Nga mới đây đã dựng lại cảnh thu tác phẩm cuối cùng của Anna German.
Bà mất ngày 25/8/1982, hưởng dương 46 năm.
(Bài viết đăng trên FBKN ngày 15/4/2017)
Bộ phim về cuộc đời và sự nghiệp của Anna German xem TẠI ĐÂY.